<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE root>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="review-article" dtd-version="1.2" xml:lang="en"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">Acta Naturae</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="en">Acta Naturae</journal-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Acta Naturae</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn publication-format="print">2075-8251</issn><publisher><publisher-name xml:lang="en">Acta Naturae Ltd</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="publisher-id">26826</article-id><article-id pub-id-type="doi">10.32607/actanaturae.26826</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="en"><subject>Reviews</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="ru"><subject>Обзоры</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="article-type"><subject>Review Article</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title xml:lang="en">Cooperation and Competition of RNA Secondary Structure and RNA–Protein Interactions in the Regulation of Alternative Splicing</article-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Кооперация и конкуренция вторичной структуры и РНК-белковых взаимодействий в регуляции альтернативного сплайсинга</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Vorobeva</surname><given-names>M. A.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Воробьева</surname><given-names>М. А.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>vorobiovamarg@gmail.com</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Skvortsov</surname><given-names>D. A.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Скворцов</surname><given-names>Д. А.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>skvortsovDmitryA@gmail.com</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Pervouchine</surname><given-names>D. D.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Первушин</surname><given-names>Д. Д.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>d.pervouchine@skoltech.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff2"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff1"><aff><institution xml:lang="en">M.V. Lomonosov Moscow State University</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Московский государственный университет им. М.В. Ломоносова</institution></aff></aff-alternatives><aff-alternatives id="aff2"><aff><institution xml:lang="en">Skolkovo Institute of Science and Technology</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Сколковский институт науки и технологий</institution></aff></aff-alternatives><pub-date date-type="pub" iso-8601-date="2023-12-18" publication-format="electronic"><day>18</day><month>12</month><year>2023</year></pub-date><volume>15</volume><issue>4</issue><issue-title xml:lang="en"/><issue-title xml:lang="ru"/><fpage>23</fpage><lpage>31</lpage><history><date date-type="received" iso-8601-date="2023-10-16"><day>16</day><month>10</month><year>2023</year></date><date date-type="accepted" iso-8601-date="2023-10-31"><day>31</day><month>10</month><year>2023</year></date></history><permissions><copyright-statement xml:lang="en">Copyright ©; 2024, Vorobeva M., Skvortsov D., Pervouchine D.</copyright-statement><copyright-statement xml:lang="ru">Copyright ©; 2024, Воробьева М., Скворцов Д., Первушин Д.</copyright-statement><copyright-year>2024</copyright-year><copyright-holder xml:lang="en">Vorobeva M., Skvortsov D., Pervouchine D.</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="ru">Воробьева М., Скворцов Д., Первушин Д.</copyright-holder><ali:free_to_read xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/"/><license><ali:license_ref xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/">https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</ali:license_ref></license></permissions><self-uri xlink:href="https://actanaturae.ru/2075-8251/article/view/26826">https://actanaturae.ru/2075-8251/article/view/26826</self-uri><abstract xml:lang="en"><p>The regulation of alternative splicing in eukaryotic cells is carried out through the coordinated action of a large number of factors, including RNA-binding proteins and RNA structure. The RNA structure influences alternative splicing by blocking <italic>cis</italic>-regulatory elements, or bringing them closer or farther apart. In combination with RNA-binding proteins, it generates transcript conformations that help to achieve the necessary splicing outcome. However, the binding of regulatory proteins depends on RNA structure and, vice versa, the formation of RNA structure depends on the interaction with regulators. Therefore, RNA structure and RNA-binding proteins are inseparable components of common regulatory mechanisms. This review highlights examples of alternative splicing regulation by RNA-binding proteins, the regulation through local and long-range RNA structures, as well as how these elements work together, cooperate, and compete.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="ru"><p>Регуляция альтернативного сплайсинга в клетках эукариот осуществляется за счет скоординированного действия большого числа факторов, включающих в РНК-связывающие белки и структуру РНК. Структура РНК оказывает влияние на альтернативный сплайсинг, блокируя цис-регуляторные элементы, а также приближая или отдаляя их друг от друга. В сочетании с РНК-связывающими белками вторичная структура способствует образованию конформаций транскриптов, необходимых для получения нужных сплайс-изоформ. Однако связывание регуляторных белков зависит от структуры РНК, и, наоборот, формирование структуры РНК зависит от взаимодействия с регуляторами. Таким образом, структура РНК и РНК-связывающие белки являются неотделимыми компонентами общих регуляторных механизмов. В данном обзоре рассмотрены примеры регуляции альтернативного сплайсинга РНК-связывающими белками, примеры регуляции локальными и дальними взаимодействиями в структуре РНК, а также их совместные действия, кооперация и конкуренция.</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="en"><kwd>RNA structure</kwd><kwd>long-range interactions</kwd><kwd>splicing</kwd><kwd>RNA-binding proteins</kwd><kwd>regulation</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>структура РНК</kwd><kwd>дальние взаимодействия</kwd><kwd>сплайсинг</kwd><kwd>РНК-связывающие белки</kwd></kwd-group><funding-group><award-group><funding-source><institution-wrap><institution xml:lang="ru">Министерство науки и высшего образования РФ</institution></institution-wrap><institution-wrap><institution xml:lang="en">Ministry of Science and Education</institution></institution-wrap></funding-source><award-id>075-10-2021-116</award-id></award-group></funding-group></article-meta></front><body></body><back><ref-list><ref id="B1"><label>1.</label><mixed-citation>Gilbert W. // Nature. 1978. V. 271. № 5645. P. 501.</mixed-citation></ref><ref id="B2"><label>2.</label><mixed-citation>Will C.L., Lührmann R. // Cold Spring Harb. Perspect. Biol. 2011. V. 3. № 7. P. a003707.</mixed-citation></ref><ref id="B3"><label>3.</label><mixed-citation>Matera A.G., Wang Z. // Nat. Rev. Mol. Cell. Biol. 2014. V. 15 № 2. P. 108–121.</mixed-citation></ref><ref id="B4"><label>4.</label><mixed-citation>Yan C., Wan R., Shi Y. // Cold Spring Harb. Perspect. Biol. 2019. V. 11. № 1. Р. a032409.</mixed-citation></ref><ref id="B5"><label>5.</label><mixed-citation>Shapiro M.B., Senapathy P. // Nucl. Acids Res. 1987. V. 15. № 17. P. 7155–7174.</mixed-citation></ref><ref id="B6"><label>6.</label><mixed-citation>Wang Y., Liu J., Huang B.O., Xu Y.M., Li J., Huang L.F., Lin J., Zhang J., Min Q.H., Yang W.M., Wang X.Z. // Biomed. Rep. 2015. V. 3. № 2. P. 152–158.</mixed-citation></ref><ref id="B7"><label>7.</label><mixed-citation>Nilsen T.W., Graveley B.R. // Nature. 2010. V. 463. № 7280. P. 457–463.</mixed-citation></ref><ref id="B8"><label>8.</label><mixed-citation>Wang E.T., Sandberg R., Luo S., Khrebtukova I., Zhang L., Mayr C., Kingsmore S.F., Schroth G.P., Burge C.B. // Nature. 2008. V. 456. № 7221. P. 470–476.</mixed-citation></ref><ref id="B9"><label>9.</label><mixed-citation>Pan Q., Shai O., Lee L.J., Frey B.J., Blencowe B.J. // Nat. Genet. 2008. V. 40. № 12. P. 1413–1415.</mixed-citation></ref><ref id="B10"><label>10.</label><mixed-citation>Grabowski P.J. // Cell. 1998. V. 92. № 6. P. 709–712.</mixed-citation></ref><ref id="B11"><label>11.</label><mixed-citation>Schwerk C., Schulze-Osthoff K. // Mol. Cell. 2005. V. 19. № 1. P. 1–13.</mixed-citation></ref><ref id="B12"><label>12.</label><mixed-citation>Baralle F.E., Giudice J. // Nat. Rev. Mol. Cell Biol. 2017. V. 18. № 7. P. 437–451.</mixed-citation></ref><ref id="B13"><label>13.</label><mixed-citation>Ule J., Blencowe B. // Mol. Cell. 2019. V. 76. № 2. P. 329–345.</mixed-citation></ref><ref id="B14"><label>14.</label><mixed-citation>Wahl M.C., Will C.L., Lührmann R. // Cell. 2009. V. 136. № 4. P. 701–718.</mixed-citation></ref><ref id="B15"><label>15.</label><mixed-citation>Wang Z., Burge C.B. // RNA. 2008. V. 14. № 5. P. 802–813.</mixed-citation></ref><ref id="B16"><label>16.</label><mixed-citation>Barash Y., Calarco J.A., Gao W., Pan Q., Wang X., Shai O., Blencowe B.J., Frey B.J. // Nature. 2010. V. 465. № 7294. P. 53–59.</mixed-citation></ref><ref id="B17"><label>17.</label><mixed-citation>Gerstberger S., Hafner M., Tuschl T. // Nat. Rev. Genet. 2014. V. 15. № 12. P. 829–845.</mixed-citation></ref><ref id="B18"><label>18.</label><mixed-citation>Li Q., Lee J.A., Black D.L. // Nat. Rev. Neurosci. 2007. V. 8. № 11. P. 819–831.</mixed-citation></ref><ref id="B19"><label>19.</label><mixed-citation>Fu X.D., Ares M. // Nat. Rev. Genet. 2014. V. 15. № 10. P. 689–701.</mixed-citation></ref><ref id="B20"><label>20.</label><mixed-citation>Dvinge H. // FEBS Lett. 2018. V. 592. № 17. P. 2987–3006.</mixed-citation></ref><ref id="B21"><label>21.</label><mixed-citation>Zhou Z., Fu X.D. // Chromosoma. 2013. V. 122. № 3. P. 191–207.</mixed-citation></ref><ref id="B22"><label>22.</label><mixed-citation>Long J.C., Caceres J.F. // Biochem. J. 2009. V. 417. № 1. P. 15–27.</mixed-citation></ref><ref id="B23"><label>23.</label><mixed-citation>Pandit S., Zhou Y., Shiue L., Coutinho-Mansfield G., Li H., Qiu J., Huang J., Yeo G.W., Ares M., Fu X.D. // Mol. Cell. 2013. V. 50. № 2. P. 223–235.</mixed-citation></ref><ref id="B24"><label>24.</label><mixed-citation>Martinez-Contreras R., Cloutier P., Shkreta L., Fisette J.F., Revil T., Chabot B. // Adv. Exp. Med. Biol. 2007. V. 623. P. 123–147.</mixed-citation></ref><ref id="B25"><label>25.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Dreyfuss G., Matunis M.J., Piñol-Roma, S., Burd C.G. // Annu. Rev. Biochem. 1993. V. 62. P. 289–321.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Dreyfuss G., Matunis M.J., Piñol-Roma S., Burd C.G. // Annu. Rev. Biochem. 1993. V. 62. P. 289–321.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B26"><label>26.</label><mixed-citation>Sahebi M., Hanafi M.M., van Wijnen A.J., Azizi P., Abiri R., Ashkani S., Taheri S. // Gene. 2016. V. 587. № 2. P. 107–119.</mixed-citation></ref><ref id="B27"><label>27.</label><mixed-citation>Liu Y., Shi S.L. // Wiley Interdiscip. Rev. RNA. 2021. V. 12. № 2. P. e1612.</mixed-citation></ref><ref id="B28"><label>28.</label><mixed-citation>Xue Y., Zhou Y., Wu T., Zhu T., Ji X., Kwon Y.S., Zhang C., Yeo G., Black D.L., Sun H., et al. // Mol. Cell. 2009. V. 36. № 6. P. 996–1006.</mixed-citation></ref><ref id="B29"><label>29.</label><mixed-citation>Schaub M.C., Lopez S.R., Caputi M. // J. Biol. Chem. 2007. V. 282. № 18. P. 13617–13626.</mixed-citation></ref><ref id="B30"><label>30.</label><mixed-citation>Caputi M., Zahler A.M. // J. Biol. Chem. 2001. V. 276. № 47. P. 43850–43859.</mixed-citation></ref><ref id="B31"><label>31.</label><mixed-citation>Zhang C., Frias M.A., Mele A., Ruggiu M., Eom T., Marney C.B., Wang H., Licatalosi D.D., Fak J.J., Darnell R.B. // Science. 2010. V. 329. № 5990. P. 439–443.</mixed-citation></ref><ref id="B32"><label>32.</label><mixed-citation>Markovtsov V., Nikolic J.M., Goldman J.A., Turck C.W., Chou M.Y., Black D.L. // Mol. Cell. Biol. 2000. V. 20. № 20. P. 7463–7479.</mixed-citation></ref><ref id="B33"><label>33.</label><mixed-citation>Quesnel-Valliiéres M., Irimia M., Cordes S.P., Blencowe B.J. // Genes Dev. 2015. V. 29. № 7. P. 746–759.</mixed-citation></ref><ref id="B34"><label>34.</label><mixed-citation>Lovci M.T., Ghanem D., Marr H., Arnold J., Gee S., Parra M., Liang T.Y., Stark T.J., Gehman L.T., Hoon S., et al. // Nat. Struct. Mol. Biol. 2013. V. 20. № 12. P. 1434–1442.</mixed-citation></ref><ref id="B35"><label>35.</label><mixed-citation>Warf M.B., Berglund J.A. // RNA. 2007. V. 13. № 12. P. 2238–2251.</mixed-citation></ref><ref id="B36"><label>36.</label><mixed-citation>Wang E.T., Cody N.A., Jog S., Biancolella M., Wang T.T., Treacy D.J., Luo S., Schroth G.P., Housman D.E., Reddy S., et al. // Cell. 2012. V. 150. № 4. P. 710–724.</mixed-citation></ref><ref id="B37"><label>37.</label><mixed-citation>Ladd A.N., Charlet N., Cooper T.A. // Mol. Cell Biol. 2001. V. 21. № 4. P. 1285–1296.</mixed-citation></ref><ref id="B38"><label>38.</label><mixed-citation>Hall M.P., Nagel R.J., Fagg W.S., Shiue L., Cline M.S., Perriman R.J., Donohue J.P., Ares M. // RNA. 2013. V. 19. № 5. P. 627–638.</mixed-citation></ref><ref id="B39"><label>39.</label><mixed-citation>Wang Z., Kayikci M., Briese M., Zarnack K., Luscombe N.M., Rot G., Zupan B., Curk T., Ule J. // PLoS Biol. 2010. V. 8. № 10. P. e1000530.</mixed-citation></ref><ref id="B40"><label>40.</label><mixed-citation>Gal-Mark N., Schwartz S., Ram O., Eyras E., Ast G. // PLoS Genet. 2009. V. 5. № 11. P. e1000717.</mixed-citation></ref><ref id="B41"><label>41.</label><mixed-citation>Berto S., Usui N., Konopka G., Fogel B.L. // Hum. Mol. Genet. 2016. V. 25. № 12. P. 2451–2464.</mixed-citation></ref><ref id="B42"><label>42.</label><mixed-citation>Zhou H., Mangelsdorf M., Liu J., Zhu L., Wu J.Y. // Sci. China Life Sci. 2014. V. 57. № 4. P. 432–444.</mixed-citation></ref><ref id="B43"><label>43.</label><mixed-citation>Prashad S., Gopal P.P. // RNA Biol. 2021. V. 18. № 7. P. 972–987.</mixed-citation></ref><ref id="B44"><label>44.</label><mixed-citation>Das R., Dufu K., Romney B., Feldt M., Elenko M., Reed R. // Genes Dev. 2006. V. 20. № 9. P. 1100–1109.</mixed-citation></ref><ref id="B45"><label>45.</label><mixed-citation>Bird G., Zorio D.A., Bentley D.L. // Mol. Cell. Biol. 2004. V. 24. № 20. P. 8963–8969.</mixed-citation></ref><ref id="B46"><label>46.</label><mixed-citation>Saldi T., Cortazar M.A., Sheridan R.M., Bentley D.L. // J. Mol. Biol. 2016. V. 428. № 12. P. 2623–2635.</mixed-citation></ref><ref id="B47"><label>47.</label><mixed-citation>Yuryev A., Patturajan M., Litingtung Y., Joshi R.V., Gentile C., Gebara M., Corden J.L. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 1996. V. 93. № 14. P. 6975–6980.</mixed-citation></ref><ref id="B48"><label>48.</label><mixed-citation>Misteli T., Spector D.L. // Mol. Cell. 1999. V. 3. № 6. P. 697–705.</mixed-citation></ref><ref id="B49"><label>49.</label><mixed-citation>Aslanzadeh V., Huang Y., Sanguinetti G., Beggs J.D. // Genome Res. 2018. V. 28. № 2. P. 203–213.</mixed-citation></ref><ref id="B50"><label>50.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Dujardin G., Lafaille C., de la Mata M., Marasco L.E., Muñoz, M. J., Le Jossic-Corcos C., Corcos L., Kornblihtt A.R. // Mol. Cell. 2014. V. 54. № 4. P. 683–690.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Dujardin G., Lafaille C., de la Mata M., Marasco L.E., Muñoz M.J., Le Jossic-Corcos C., Corcos L., Kornblihtt A.R. // Mol. Cell. 2014. V. 54. № 4. P. 683–690.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B51"><label>51.</label><mixed-citation>Aitken S., Alexander R.D., Beggs J.D. // PLoS Comput. Biol. 2011. V. 7. № 10. P. e1002215.</mixed-citation></ref><ref id="B52"><label>52.</label><mixed-citation>Kalinina M., Skvortsov D., Kalmykova S., Ivanov T., Dontsova O., Pervouchine D.D. // Nucl. Acids Res. 2021. V. 49. № 1. P. 479–490.</mixed-citation></ref><ref id="B53"><label>53.</label><mixed-citation>Saldi T., Riemondy K., Erickson B., Bentley D.L. // Mol. Cell. 2021. V. 81. № 8. P. 1789–1801.</mixed-citation></ref><ref id="B54"><label>54.</label><mixed-citation>Baralle F.E., Singh R.N., Stamm S. // Biochim. Biophys. Acta Gene Regul. Mech. 2019. V. 1862. № 11–12. P. 194448.</mixed-citation></ref><ref id="B55"><label>55.</label><mixed-citation>Rieder L.E., Reenan R.A. // Semin. Cell Dev. Biol. 2012. V. 23. № 3. P. 281–288.</mixed-citation></ref><ref id="B56"><label>56.</label><mixed-citation>Xu B., Meng Y., Jin Y. // Wiley Interdiscip. Rev. RNA. 2021. V. 12. № 1. P. e1626.</mixed-citation></ref><ref id="B57"><label>57.</label><mixed-citation>Rubtsov P.M. // Mol. Biol. (Moskow). 2016. V. 50. № 6. P. 935–943.</mixed-citation></ref><ref id="B58"><label>58.</label><mixed-citation>Herbert A., Hatfield A., Lackey L. // Biosci. Rep. 2023. V. 43. № 3. Р. BSR20220149.</mixed-citation></ref><ref id="B59"><label>59.</label><mixed-citation>Pervouchine D.D. // Genes (Basel). 2018. V. 9. № 6. Р. 302.</mixed-citation></ref><ref id="B60"><label>60.</label><mixed-citation>Lai D., Proctor J.R., Meyer I.M. // RNA. 2013. V. 19. № 11. P. 1461–1473.</mixed-citation></ref><ref id="B61"><label>61.</label><mixed-citation>Fong N., Kim H., Zhou Y., Ji X., Qiu J., Saldi T., Diener K., Jones K., Fu X.D., Bentley D.L. // Genes Dev. 2014. V. 28. № 23. P. 2663–2676.</mixed-citation></ref><ref id="B62"><label>62.</label><mixed-citation>Pervouchine D.D., Khrameeva E.E., Pichugina M.Y., Nikolaienko O.V., Gelfand M.S., Rubtsov P.M., Mironov A.A. // RNA. 2012. V. 18. № 1. P. 1–15.</mixed-citation></ref><ref id="B63"><label>63.</label><mixed-citation>Buratti E., Baralle F.E. // Mol. Cell. Biol. 2004. V. 24. № 24. P. 10505–10514.</mixed-citation></ref><ref id="B64"><label>64.</label><mixed-citation>Hiller M., Zhang Z., Backofen R., Stamm S. // PLoS Genet. 2007. V. 3. № 11. P. e204.</mixed-citation></ref><ref id="B65"><label>65.</label><mixed-citation>Hutton M., Lendon C.L., Rizzu P., Baker M., Froelich S., Houlden H., Pickering-Brown S., Chakraverty S., Isaacs A., Grover A., et al. // Nature. 1998. V. 393. № 6686. P. 702–705.</mixed-citation></ref><ref id="B66"><label>66.</label><mixed-citation>Singh N.N., Singh R.N. // Biochim. Biophys. Acta Gene Regul. Mech. 2019. V. 1862. № 11–12. P. 194403.</mixed-citation></ref><ref id="B67"><label>67.</label><mixed-citation>Muro A.F., Caputi M., Pariyarath R., Pagani F., Buratti E., Baralle F.E. // Mol. Cell. Biol. 1999. V. 19. № 4. P. 2657–2671.</mixed-citation></ref><ref id="B68"><label>68.</label><mixed-citation>Damgaard C.K., Tange T.O., Kjems J. // RNA. 2002. V. 8. № 11. P. 1401–1415.</mixed-citation></ref><ref id="B69"><label>69.</label><mixed-citation>Rhodes D., Lipps H.J. // Nucl. Acids Res. 2015. V. 43. № 18. P. 8627–8637.</mixed-citation></ref><ref id="B70"><label>70.</label><mixed-citation>Huang H., Zhang J., Harvey S.E., Hu X., Cheng C. // Genes Dev. 2017. V. 31. № 22. P. 2296–2309.</mixed-citation></ref><ref id="B71"><label>71.</label><mixed-citation>Gomez D., Lemarteleur T., Lacroix L., Mailliet P., Mergny J.L., Riou J.F. // Nucl. Acids Res. 2004. V. 32. № 1. P. 371–379.</mixed-citation></ref><ref id="B72"><label>72.</label><mixed-citation>Didiot M.C., Tian Z., Schaeffer C., Subramanian M., Mandel J.L., Moine H. // Nucl. Acids Res. 2008. V. 36. № 15. P. 4902–4912.</mixed-citation></ref><ref id="B73"><label>73.</label><mixed-citation>Millevoi S., Moine H., Vagner S. // Wiley Interdiscip. Rev. RNA. 2012. V. 3. № 4. P. 495–507.</mixed-citation></ref><ref id="B74"><label>74.</label><mixed-citation>Marcel V., Tran P.L., Sagne C., Martel-Planche G., Vaslin L., Teulade-Fichou M.P., Hall J., Mergny J.L., Hainaut P., van Dyck E. // Carcinogenesis. 2011. V. 32. № 3. P. 271–278.</mixed-citation></ref><ref id="B75"><label>75.</label><mixed-citation>Courtois S., Verhaegh G., North S., Luciani M.G., Lassus P., Hibner U., Oren M., Hainaut P. // Oncogene. 2002. V. 21. № 44. P. 6722–6728.</mixed-citation></ref><ref id="B76"><label>76.</label><mixed-citation>Wachter A. // RNA Biol. 2010. V. 7. № 1. P. 67–76.</mixed-citation></ref><ref id="B77"><label>77.</label><mixed-citation>Archer E.J., Simpson M.A., Watts N.J., O’Kane R., Wang B., Erie D.A., McPherson A., Weeks K.M. // Biochemistry. 2013. V. 52. № 18. P. 3182–3190.</mixed-citation></ref><ref id="B78"><label>78.</label><mixed-citation>Jacquenet S., Ropers D., Bilodeau P.S., Damier L., Mougin A., Stoltzfus C.M., Branlant C. // Nucl. Acids Res. 2001. V. 29. № 2. P. 464–478.</mixed-citation></ref><ref id="B79"><label>79.</label><mixed-citation>Nicholson B.L., White K.A. // Nat. Rev. Microbiol. 2014. V. 12. № 7. P. 493–504.</mixed-citation></ref><ref id="B80"><label>80.</label><mixed-citation>Miller W.A., White K.A. // Annu. Rev. Phytopathol. 2006. V. 44. P. 447–467.</mixed-citation></ref><ref id="B81"><label>81.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Kalmykova S., Kalinina M., Denisov S., Mironov A., Skvortsov D., Guigó, R., Pervouchine D. // Nat. Commun. 2021. V. 12. № 1. P. 2300.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Kalmykova S., Kalinina M., Denisov S., Mironov A., Skvortsov D., Guigó R., Pervouchine D. // Nat. Commun. 2021. V. 12. № 1. P. 2300.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B82"><label>82.</label><mixed-citation>Cai Z., Cao C., Ji L., Ye R., Wang D., Xia C., Wang S., Du Z., Hu N., Yu X., et al. // Nature. 2020. V. 582. № 7812. P. 432–437.</mixed-citation></ref><ref id="B83"><label>83.</label><mixed-citation>Lu Z., Zhang Q.C., Lee B., Flynn R.A., Smith M.A., Robinson J.T., Davidovich C., Gooding A.R., Goodrich K.J., Mattick J.S., et al. // Cell. 2016. V. 165. № 5. P. 1267–1279.</mixed-citation></ref><ref id="B84"><label>84.</label><mixed-citation>Aw J.G., Shen Y., Wilm A., Sun M., Lim X.N., Boon K.L., Tapsin S., Chan Y.S., Tan C.P., Sim A.Y., et al. // Mol. Cell. 2016. V. 62. № 4. P. 603–617.</mixed-citation></ref><ref id="B85"><label>85.</label><mixed-citation>Sharma E., Sterne-Weiler T., O’Hanlon D., Blencowe B.J. // Mol. Cell. 2016. V. 62. № 4. P. 618–626.</mixed-citation></ref><ref id="B86"><label>86.</label><mixed-citation>Ziv O., Gabryelska M.M., Lun A.T.L., Gebert L.F.R., Sheu-Gruttadauria J., Meredith L.W., Liu Z.Y., Kwok C.K., Qin C.F., MacRae I.J., et al. // Nat. Methods. 2018. V. 15. № 10. P. 785–788.</mixed-citation></ref><ref id="B87"><label>87.</label><mixed-citation>Raker V.A., Mironov A.A., Gelfand M.S., Pervouchine D.D. // Nucl. Acids Res. 2009. V. 37. № 14. P. 4533–4544.</mixed-citation></ref><ref id="B88"><label>88.</label><mixed-citation>Yang Y., Zhan L., Zhang W., Sun F., Wang W., Tian N., Bi J., Wang H., Shi D., Jiang Y., et al. // Nat. Struct. Mol. Biol. 2011. V. 18. № 2. P. 159–168.</mixed-citation></ref><ref id="B89"><label>89.</label><mixed-citation>van Nostrand E.L., Freese P., Pratt G.A., Wang X., Wei X., Xiao R., Blue S.M., Chen J.Y., Cody N.A.L., Dominguez D., et al. // Nature. 2020. V. 583. № 7818. P. 711–719.</mixed-citation></ref><ref id="B90"><label>90.</label><mixed-citation>Nasim F.U., Hutchison S., Cordeau M., Chabot B. // RNA. 2002. V. 8. № 8. P. 1078–1089.</mixed-citation></ref><ref id="B91"><label>91.</label><mixed-citation>Miriami E., Margalit H., Sperling R. // Nucl. Acids Res. 2003. V. 31. № 7. P. 1974–1983.</mixed-citation></ref><ref id="B92"><label>92.</label><mixed-citation>Margasyuk S., Kalinina M., Petrova M., Skvortsov D., Cao C., Pervouchine D.D. // RNA. 2023. V. 29. № 9. P. 1423–1436.</mixed-citation></ref><ref id="B93"><label>93.</label><mixed-citation>Pervouchine D.D. // RNA. 2014. V. 20. № 10. P. 1519–1531.</mixed-citation></ref><ref id="B94"><label>94.</label><mixed-citation>Wong M.S., Shay J.W., Wright W.E. // Nat. Commun. 2014. V. 5. P. 3306.</mixed-citation></ref><ref id="B95"><label>95.</label><mixed-citation>Taube J.R., Sperle K., Banser L., Seeman P., Cavan B.C., Garbern J.Y., Hobson G.M. // Hum. MolGenet. 2014. V. 23. № 20. P. 5464–5478.</mixed-citation></ref><ref id="B96"><label>96.</label><mixed-citation>Graveley B.R. // Cell. 2005. V. 123. № 1. P. 65–73.</mixed-citation></ref><ref id="B97"><label>97.</label><mixed-citation>Wang X., Li G., Yang Y., Wang W., Zhang W., Pan H., Zhang P., Yue Y., Lin H., Liu B., et al. // Nat. Commun. 2012. V. 3. P. 1255.</mixed-citation></ref><ref id="B98"><label>98.</label><mixed-citation>Olson S., Blanchette M., Park J., Savva Y., Yeo G.W., Yeakley J.M., Rio D.C., Graveley B.R. // Nat. Struct. Mol. Biol. 2007. V. 14. № 12. P. 1134–1140.</mixed-citation></ref><ref id="B99"><label>99.</label><mixed-citation>Jin Y., Dong H., Shi Y., Bian L. // Wiley Interdiscip. Rev. RNA. 2018. V. 9. № 3. P. e1468.</mixed-citation></ref><ref id="B100"><label>100.</label><mixed-citation>Yang Y., Sun F., Wang X., Yue Y., Wang W., Zhang W., Zhan L., Tian N., Shi F., Jin Y. // RNA Biol. 2012. V. 9. № 5. P. 691–700.</mixed-citation></ref><ref id="B101"><label>101.</label><mixed-citation>Yue Y., Yang Y., Dai L., Cao G., Chen R., Hong W., Liu B., Shi Y., Meng Y., Shi F., et al. // RNA. 2016. V. 22. № 1. P. 96–110.</mixed-citation></ref><ref id="B102"><label>102.</label><mixed-citation>Suyama M. // Bioinformatics. 2013. V. 29. № 17. P. 2084–2087.</mixed-citation></ref><ref id="B103"><label>103.</label><mixed-citation>Hatje K., Rahman R.U., Vidal R.O., Simm D., Hammesfahr B., Bansal V., Rajput A., Mickael M.E., Sun T., Bonn S., Kollmar M. // Mol. Syst. Biol. 2017. V. 13. № 12. P. 959.</mixed-citation></ref><ref id="B104"><label>104.</label><mixed-citation>Ivanov T.M., Pervouchine D.D. // Genes (Basel). 2018. V. 9. № 7. Р. 356.</mixed-citation></ref><ref id="B105"><label>105.</label><mixed-citation>Welden J.R., Stamm S. // Biochim. Biophys. Acta Gene Regul. Mech. 2019. V. 1862. № 11–12. P. 194410.</mixed-citation></ref><ref id="B106"><label>106.</label><mixed-citation>Pervouchine D.D. // Biochim. Biophys. Acta Gene Regul. Mech. 2019. V. 1862. № 11–12. P. 194384.</mixed-citation></ref><ref id="B107"><label>107.</label><mixed-citation>Eperon L.P., Graham I.R., Griffiths A.D., Eperon I.C. // Cell. 1988. V. 54. № 3. P. 393–401.</mixed-citation></ref><ref id="B108"><label>108.</label><mixed-citation>Lunde B.M., Moore C., Varani G. // Nat. Rev. Mol. Cell. Biol. 2007. V. 8. № 6. P. 479–490.</mixed-citation></ref><ref id="B109"><label>109.</label><mixed-citation>Jensen K.B., Musunuru K., Lewis H.A., Burley S.K., Darnell R.B. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2000. V. 97. № 11. P. 5740–5745.</mixed-citation></ref><ref id="B110"><label>110.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Dominguez D., Freese P., Alexis M. S., Su A., Hochman M., Palden T., Bazile C., Lambert N.J., van Nostrand E.L., Pratt G.A., et al. // Mol. Cell. 2018. V. 70. № 5. P. 854–867.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Dominguez D., Freese P., Alexis M.S., Su A., Hochman M., Palden T., Bazile C., Lambert N.J., van Nostrand E.L., Pratt G.A., et al. // Mol. Cell. 2018. V. 70. № 5. P. 854–867.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B111"><label>111.</label><mixed-citation>Witten J.T., Ule J. // Trends Genet. 2011. V. 27. № 3. P. 89–97.</mixed-citation></ref><ref id="B112"><label>112.</label><mixed-citation>Taliaferro J.M., Lambert N.J., Sudmant P.H., Dominguez D., Merkin J.J., Alexis M.S., Bazile C., Burge C.B. // Mol. Cell. 2016. V. 64. № 2. P. 294–306.</mixed-citation></ref><ref id="B113"><label>113.</label><mixed-citation>Cusack S. // Curr. Opin. Struct. Biol. 1999. V. 9. № 1. P. 66–73.</mixed-citation></ref><ref id="B114"><label>114.</label><mixed-citation>Lewis H.A., Musunuru K., Jensen K.B., Edo C., Chen H., Darnell R.B., Burley S.K. // Cell. 2000. V. 100. № 3. P. 323–332.</mixed-citation></ref><ref id="B115"><label>115.</label><mixed-citation>Teplova M., Malinina L., Darnell J.C., Song J., Lu M., Abagyan R., Musunuru K., Teplov A., Burley S.K., Darnell R.B., Patel D.J. // Structure. 2011. V. 19. № 7. P. 930–944.</mixed-citation></ref><ref id="B116"><label>116.</label><mixed-citation>Du Z., Fenn S., Tjhen R., James T.L. // J. Biol. Chem. 2008. V. 283. № 42. P. 28757–28766.</mixed-citation></ref><ref id="B117"><label>117.</label><mixed-citation>Nag S., Goswami B., Das Mandal S., Ray P.S. // Semin Cancer Biol. 2022. V. 86. Pt 3. P. 286–297.</mixed-citation></ref><ref id="B118"><label>118.</label><mixed-citation>Schorr A.L., Mangone M. // Int. J. Mol. Sci. 2021. V. 22. № 21. Р. 11618.</mixed-citation></ref><ref id="B119"><label>119.</label><mixed-citation>Hsiao Y.E., Bahn J.H., Yang Y., Lin X., Tran S., Yang E.W., Quinones-Valdez G., Xiao X. // Genome Res. 2018. V. 28. № 6. P. 812–823.</mixed-citation></ref><ref id="B120"><label>120.</label><mixed-citation>Rueter S.M., Dawson T.R., Emeson R.B. // Nature. 1999. V. 399. № 6731. P. 75–80.</mixed-citation></ref><ref id="B121"><label>121.</label><mixed-citation>Lev-Maor G., Sorek R., Levanon E.Y., Paz N., Eisenberg E., Ast G. // Genome Biol. 2007. V. 8. № 2. P. R29.</mixed-citation></ref><ref id="B122"><label>122.</label><mixed-citation>Solomon O., Oren S., Safran M., Deshet-Unger N., Akiva P., Jacob-Hirsch J., Cesarkas K., Kabesa R., Amariglio N., Unger R., et al. // RNA. 2013. V. 19. № 5. P. 591–604.</mixed-citation></ref><ref id="B123"><label>123.</label><mixed-citation>Mazloomian A., Meyer I.M. // RNA Biol. 2015. V. 12. № 12. P. 1391–1401.</mixed-citation></ref><ref id="B124"><label>124.</label><mixed-citation>Xiao W., Adhikari S., Dahal U., Chen Y.S., Hao Y.J., Sun B.F., Sun H.Y., Li A., Ping X.L., Lai W.Y., et al. // Mol. Cell. 2016. V. 61. № 4. P. 507–519.</mixed-citation></ref><ref id="B125"><label>125.</label><mixed-citation>Liu N., Dai Q., Zheng G., He C., Parisien M., Pan T. // Nature. 2015. V. 518. № 7540. P. 560–564.</mixed-citation></ref><ref id="B126"><label>126.</label><mixed-citation>Warf M.B., Diegel J.V., von Hippel P.H., Berglund J.A. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2009. V. 106. № 23. P. 9203–9208.</mixed-citation></ref><ref id="B127"><label>127.</label><mixed-citation>Haque N., Will A., Cook A.G., Hogg J.R. // Nucl. Acids Res. 2023. V. 51. № 12. P. 6411–6429.</mixed-citation></ref><ref id="B128"><label>128.</label><mixed-citation>Martinez-Contreras R., Fisette J.F., Nasim F.U., Madden R., Cordeau M., Chabot B. // PLoS Biol. 2006. V. 4. № 2. P. e21.</mixed-citation></ref><ref id="B129"><label>129.</label><mixed-citation>Fisette J.F., Toutant J., Brisson S., Desgroseillers L., Chabot B. // RNA. 2010. V. 16. № 1. P. 228–238.</mixed-citation></ref><ref id="B130"><label>130.</label><mixed-citation>Ule J., Stefani G., Mele A., Ruggiu M., Wang X., Taneri B., Gaasterland T., Blencowe B.J., Darnell R.B. // Nature. 2006. V. 444. № 7119. P. 580–586.</mixed-citation></ref></ref-list></back></article>
