<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE root>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="review-article" dtd-version="1.2" xml:lang="en"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">Acta Naturae</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="en">Acta Naturae</journal-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Acta Naturae</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn publication-format="print">2075-8251</issn><publisher><publisher-name xml:lang="en">Acta Naturae Ltd</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="publisher-id">11741</article-id><article-id pub-id-type="doi">10.32607/actanaturae.11741</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="en"><subject>Reviews</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="ru"><subject>Обзоры</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="article-type"><subject>Review Article</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title xml:lang="en">Bulky Adducts in Clustered DNA Lesions: Causes of Resistance to the NER System</article-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Объемные аддукты в составе кластерных повреждений ДНК: причины устойчивости к удалению системой NER</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Naumenko</surname><given-names>Natalia V.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Науменко</surname><given-names>Наталья В.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>lunata9@yandex.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><contrib-id contrib-id-type="orcid">https://orcid.org/0000-0002-0424-1974</contrib-id><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Petruseva</surname><given-names>Irina O.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Петрусева</surname><given-names>Ирина Олеговна</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>irapetru@niboch.nsc.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Lavrik</surname><given-names>Olga I.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Лаврик</surname><given-names>Ольга И.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>lavrik@niboch.nsc.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff1"><aff><institution xml:lang="en">Institute of Chemical Biology and Fundamental Medicine, Siberian Branch of the Russian Academy of Sciences</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Институт химической биологии и фундаментальной медицины СО РАН</institution></aff></aff-alternatives><pub-date date-type="pub" iso-8601-date="2022-12-26" publication-format="electronic"><day>26</day><month>12</month><year>2022</year></pub-date><volume>14</volume><issue>4</issue><issue-title xml:lang="en"/><issue-title xml:lang="ru"/><fpage>38</fpage><lpage>49</lpage><history><date date-type="received" iso-8601-date="2022-05-31"><day>31</day><month>05</month><year>2022</year></date><date date-type="accepted" iso-8601-date="2022-10-21"><day>21</day><month>10</month><year>2022</year></date></history><permissions><copyright-statement xml:lang="en">Copyright ©; 2023, Naumenko N., Petruseva I., Lavrik O.</copyright-statement><copyright-statement xml:lang="ru">Copyright ©; 2023, Науменко Н., Петрусева И.О., Лаврик О.</copyright-statement><copyright-year>2023</copyright-year><copyright-holder xml:lang="en">Naumenko N., Petruseva I., Lavrik O.</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="ru">Науменко Н., Петрусева И.О., Лаврик О.</copyright-holder><ali:free_to_read xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/"/><license><ali:license_ref xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/">https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</ali:license_ref></license></permissions><self-uri xlink:href="https://actanaturae.ru/2075-8251/article/view/11741">https://actanaturae.ru/2075-8251/article/view/11741</self-uri><abstract xml:lang="en"><p>The nucleotide excision repair (NER) system removes a wide range of bulky DNA lesions that cause significant distortions of the regular double helix structure. These lesions, mainly bulky covalent DNA adducts, are induced by ultraviolet and ionizing radiation or the interaction between exogenous/endogenous chemically active substances and nitrogenous DNA bases. As the number of DNA lesions increases, e.g., due to intensive chemotherapy and combination therapy of various diseases or DNA repair impairment, clustered lesions containing bulky adducts may occur. Clustered lesions are two or more lesions located within one or two turns of the DNA helix. Despite the fact that repair of single DNA lesions by the NER system in eukaryotic cells has been studied quite thoroughly, the repair mechanism of these lesions in clusters remains obscure. Identification of the structural features of the DNA regions containing irreparable clustered lesions is of considerable interest, in particular due to a relationship between the efficiency of some antitumor drugs and the activity of cellular repair systems. In this review, we analyzed data on the induction of clustered lesions containing bulky adducts, the potential biological significance of these lesions, and methods for quantification of DNA lesions and considered the causes for the inhibition of NER-catalyzed excision of clustered bulky lesions.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="ru"><p>Система эксцизионной репарации нуклеотидов (NER) удаляет из ДНК различные объемные повреждения, которые вызывают существенные искажения регулярной структуры двойной спирали. Такие повреждения, в основном ковалентные аддукты, сформированные по азотистым основаниям ДНК, могут появляться под действием ультрафиолетового и ионизирующего излучения, а также в результате взаимодействия ДНК с химически активными веществами эндогенного и экзогенного происхождения. В условиях роста количества повреждений ДНК, например, при проведении интенсивной химио- и комплексной терапии, а также при нарушении процессов репарации ДНК, объемные аддукты могут оказываться в составе кластерных повреждений. Кластерные повреждения представляют собой два или более повреждений, расположенных в пределах одного или двух витков спирали ДНК. Несмотря на то что репарация одиночных повреждений ДНК системой NER в эукариотической клетке изучена достаточно полно, в механизме репарации объемных повреждений, расположенных в составе кластеров, многое остается неясным. Выявление структурных особенностей участков ДНК, содержащих нерепарируемые кластерные повреждения, представляет значительный интерес, в том числе ввиду взаимосвязи между эффективностью действия некоторых противоопухолевых препаратов и активностью клеточных систем репарации. В обзоре проанализированы данные о формировании кластерных повреждений, содержащих объемные аддукты, потенциальной биологической значимости таких повреждений, а также о методах оценки их количества, рассмотрены причины подавления катализируемой системой NER эксцизии объемных повреждений из состава кластеров.</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="en"><kwd>nucleotide excision repair</kwd><kwd>bulky DNA lesions</kwd><kwd>clustered DNA lesions</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>эксцизионная репарация нуклеотидов</kwd><kwd>объемные повреждения ДНК</kwd><kwd>кластерные повреждения ДНК</kwd></kwd-group><funding-group><award-group><funding-source><institution-wrap><institution xml:lang="ru">РНФ</institution></institution-wrap><institution-wrap><institution xml:lang="en">Russian Science Foundation</institution></institution-wrap></funding-source><award-id>19-74-10056</award-id></award-group><award-group><funding-source><institution-wrap><institution xml:lang="ru">ИХБФМ СО РАН</institution></institution-wrap><institution-wrap><institution xml:lang="en">Institute of Chemical Biology and Fundamental Medicine of the Siberian Branch of the Russian Academy of Sciences</institution></institution-wrap></funding-source><award-id>121031300041-4</award-id></award-group></funding-group></article-meta></front><body></body><back><ref-list><ref id="B1"><label>1.</label><mixed-citation>Fousteri M., Mullenders L.H.F. // Cell Res. 2008. V. 18. № 1. P. 73–84.</mixed-citation></ref><ref id="B2"><label>2.</label><mixed-citation>Vermeulen W., Fousteri M. // Cold Spring Harb. Perspect. Biol. 2013. V. 5. № 8. P. 1–16.</mixed-citation></ref><ref id="B3"><label>3.</label><mixed-citation>Schärer O.D. // Cold Spring Harb. Perspеctives Biol. 2013. V. 5. № 10. P. 1–19.</mixed-citation></ref><ref id="B4"><label>4.</label><mixed-citation>Petruseva I.O., Evdokimov A.N., Lavrik O.I. // Acta Naturae. 2014. V. 6. № 20. P. 23–34.</mixed-citation></ref><ref id="B5"><label>5.</label><mixed-citation>Sage E., Harrison L. // Mutat. Res. – Fundam. Mol. Mech. Mutagen. 2011. V. 711. № 1–2. P. 123–133.</mixed-citation></ref><ref id="B6"><label>6.</label><mixed-citation>Eccles L.J., O’Neill P., Lomax M.E. // Mutat. Res. – Fundam. Mol. Mech. Mutagen. 2011. V. 711. № 1–2. P. 134–141.</mixed-citation></ref><ref id="B7"><label>7.</label><mixed-citation>Sage E., Shikazono N. // Free Radic. Biol. Med. 2017. V. 107. P. 125–135.</mixed-citation></ref><ref id="B8"><label>8.</label><mixed-citation>Mu H., Geacintov N.E., Broyde S., Yeo J.E., Schärer O.D. // DNA Repair (Amst.). 2018. V. 71. P. 33–42.</mixed-citation></ref><ref id="B9"><label>9.</label><mixed-citation>Hess M.T., Gunz D., Luneva N., Geacintov N.E., Naegeli H. // Mol. Cell. Biol. 1997. V. 17. № 12. P. 7069–7076.</mixed-citation></ref><ref id="B10"><label>10.</label><mixed-citation>Liu Z., Ding S., Kropachev K., Lei J., Amin S., Broyde S. // PLoS One. 2015. V. 10. № 9. e0137124.</mixed-citation></ref><ref id="B11"><label>11.</label><mixed-citation>Naumenko N., Petruseva I., Lomzov A., Lavrik O. // DNA Repair (Amst.). 2021. V. 108. 103225.</mixed-citation></ref><ref id="B12"><label>12.</label><mixed-citation>Schärer O.D. // Angew. Chem. Int. Ed. 2003. V. 42. P. 2946–2974.</mixed-citation></ref><ref id="B13"><label>13.</label><mixed-citation>Lloyd D.R., Hanawalt P.C. // Cancer Res. 2002. V. 62. № 18. P. 5288–5294.</mixed-citation></ref><ref id="B14"><label>14.</label><mixed-citation>Duan M., Ulibarri J., Liu K.J., Mao P. // Int. J. Mol. Sci. 2020. V. 21. № 23. P. 1–13.</mixed-citation></ref><ref id="B15"><label>15.</label><mixed-citation>Rastogi R.P., Kumar A., Tyagi M.B., Sinha R.P. // J. Nucl. Acids. 2010. 592980.</mixed-citation></ref><ref id="B16"><label>16.</label><mixed-citation>Brooks P.J., Wise D.S., Berry D.A., Kosmoski J.V., Smerdon M.J., Somers R.L., Mackie H., Spoonde A.Y., Ackerman E.J., Coleman K., et al. // J. Biol. Chem. 2000. V. 275. № 29. P. 22355–22362.</mixed-citation></ref><ref id="B17"><label>17.</label><mixed-citation>Okahashi Y., Iwamoto T., Suzuki N., Shibutani S., Sugiura S., Itoh S., Nishiwaki T., Ueno S., Mori T. // Nucl. Acids Res. 2010. V. 38. № 12. e133.</mixed-citation></ref><ref id="B18"><label>18.</label><mixed-citation>Pratt M.M., John K., Maclean A.B., Afework S., Phillips D.H., Poirier M.C. // Int. J. Environ. Res. Public Hlth. 2011. V. 8. № 7. P. 2675–2691.</mixed-citation></ref><ref id="B19"><label>19.</label><mixed-citation>Phillips D.H. // Environ. Health Perspect. 1996. V. 104. № 3. P. 453–458.</mixed-citation></ref><ref id="B20"><label>20.</label><mixed-citation>Guo S., Leng J., Tan Y., Price N.E., Wang Y. // Chem. Res. Toxicol. 2019. V. 32. № 4. P. 708–717.</mixed-citation></ref><ref id="B21"><label>21.</label><mixed-citation>Baker D.J., Wuenschell G., Xia L., Termini J., Bates S.E., Riggs A.D., O’Connor T.R. // J. Biol. Chem. 2007. V. 282. № 31. P. 22592–22604.</mixed-citation></ref><ref id="B22"><label>22.</label><mixed-citation>Grollman A.P., Shibutani S., Moriya M., Miller F., Wu L., Moll U., Suzuki N., Fernandes A., Rosenquist T., Medverec Z., et al. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2007. V. 104. № 29. P. 12129–12134.</mixed-citation></ref><ref id="B23"><label>23.</label><mixed-citation>Sidorenko V.S., Yeo J.E., Bonala R.R., Johnson F., Schärer O.D., Grollman A.P. // Nucl. Acids Res. 2012. V. 40. № 6. P. 2494–2505.</mixed-citation></ref><ref id="B24"><label>24.</label><mixed-citation>Geacintov N.E., Broyde S. // Chem. Res. Toxicol. 2017. V. 30. P. 1517–1548.</mixed-citation></ref><ref id="B25"><label>25.</label><mixed-citation>Stornetta A., Zimmermann M., Cimino G.D., Henderson P.T., Sturla S.J. // Chem. Res. Toxicol. 2017. V. 30. № 1. P. 388–409.</mixed-citation></ref><ref id="B26"><label>26.</label><mixed-citation>Gong J., Vaidyanathan V.G., Yu X., Kensler T.W., Peterson L.A., Sturla S.J. // J. Am. Chem. Soc. 2007. V. 129. № 7. P. 2101–2111.</mixed-citation></ref><ref id="B27"><label>27.</label><mixed-citation>Boamah E.K., Brekman A., Tomasz M., Myeku N., Figueiredo-Pereira M., Hunter S., Meyer J., Bhosle R.C., Bargonetti J. // Chem. Res. Toxicol. 2010. V. 23. № 7. P. 1151–1162.</mixed-citation></ref><ref id="B28"><label>28.</label><mixed-citation>Yang F., Teves S.S., Kemp C.J., Henikoff S., Lecture N., Gasser H., Yang F., Teves S.S., Kemp C.J., Henikoff S. // Biochim. Biophys. Acta – Rev. Cancer. 2014. V. 1845. № 1. P. 84–89.</mixed-citation></ref><ref id="B29"><label>29.</label><mixed-citation>Hartmann A., Agurell E., Beevers C., Brendler-Schwaab S., Burlinson B., Clay P., Collins A., Smith A., Speit G., Thybaud V., et al. // Mutagenesis. 2003. V. 18. № 1. P. 45–51.</mixed-citation></ref><ref id="B30"><label>30.</label><mixed-citation>Buss P., Caviezel M., Lutz W.K. // Carcinogenesis. 1990. V. 11. № 12. P. 2133–2135.</mixed-citation></ref><ref id="B31"><label>31.</label><mixed-citation>Phillips D.H., Farmer B.P., Beland F.A., Nath R.G., Poirier M.C., Reddy M.V., Turteltaub K.W. // Env. Mol. Mutagen. 2000. V. 35. № 3. P. 222–233.</mixed-citation></ref><ref id="B32"><label>32.</label><mixed-citation>Singh R., Gaskell M., Le Pla R.C., Kaur B., Azim-Araghi A., Roach J., Koukouves G., Souliotis V.L., Kyrtopoulos S.A., Farmer P.B. // Chem. Res. Toxicol. 2006. V. 19. № 6. P. 868–878.</mixed-citation></ref><ref id="B33"><label>33.</label><mixed-citation>Poirier M.C. // Environ. Health Perspect. 1997. V. 105. № 4. P. 907–912.</mixed-citation></ref><ref id="B34"><label>34.</label><mixed-citation>Lippard S.J., Merkel C.M., Lippard S.J., Ushay H.M., Poirier M.C., Poirier M.C. // Biochemistry. 1983. V. 22. № 22. P. 5165–5168.</mixed-citation></ref><ref id="B35"><label>35.</label><mixed-citation>Aloisi C.M.N., Nilforoushan A., Ziegler N., Sturla S.J. // J. Am. Chem. Soc. 2020. V. 142. № 15. P. 6962–6969.</mixed-citation></ref><ref id="B36"><label>36.</label><mixed-citation>Yang Z., Faustino P.J., Andrews P.A., Monastra R., Rasmussen A.A., Ellison C.D., Cullen K.J. // Cancer Chemother. Pharmacol. 2000. V. 46. № 4. P. 255–262.</mixed-citation></ref><ref id="B37"><label>37.</label><mixed-citation>Otteneder M., Lutz W.K. // Mutat. Res. – Fundam. Mol. Mech. Mutagen. 1999. V. 424. № 1–2. P. 237–247.</mixed-citation></ref><ref id="B38"><label>38.</label><mixed-citation>Farmer P.B., Brown K., Tompkins E., Emms V.L., Jones D.J.L., Singh R., Phillips D.H. // Toxicol. Appl. Pharmacol. 2005. V. 207. № 2. P. 293–301.</mixed-citation></ref><ref id="B39"><label>39.</label><mixed-citation>Farmer P.B., Singh R. // Mutat. Res. 2008. V. 659. № 1–2. P. 68–76.</mixed-citation></ref><ref id="B40"><label>40.</label><mixed-citation>Brown K. // Methods Mol. Biol. 2012. V. 817. P. 207–230.</mixed-citation></ref><ref id="B41"><label>41.</label><mixed-citation>Tretyakova N., Goggin M., Sangaraju D., Janis G. // Chem. Res. Toxicol. 2012. V. 25. № 10. P. 2007–2035.</mixed-citation></ref><ref id="B42"><label>42.</label><mixed-citation>Collins A., Gedik C., Vaughan N., Wood S., White A., Dubois J., Rees J.F., Loft S., Møller P., Poulsen H., et al. // Free Radic. Biol. Med. 2003. V. 34. № 8. P. 1089–1099.</mixed-citation></ref><ref id="B43"><label>43.</label><mixed-citation>Rogozin I.B., Pavlov Y.I. // Mutat. Res. – Rev. Mutat. Res. 2003. V. 544. № 1. P. 65–85.</mixed-citation></ref><ref id="B44"><label>44.</label><mixed-citation>Sturla S.J. // Curr. Opin. Chem. Biol. 2007. V. 11. № 3. P. 293–299.</mixed-citation></ref><ref id="B45"><label>45.</label><mixed-citation>Gillet L.C., Sсhärer O.D. // Chem. Rev. 2006. V. 106. № 2. P. 253–276.</mixed-citation></ref><ref id="B46"><label>46.</label><mixed-citation>Hargis J., Schaefer H., Houk K., Wheeler S. // J. Phys. Chem. A. 2010. V. 8. № 24. P. 4017–4018.</mixed-citation></ref><ref id="B47"><label>47.</label><mixed-citation>Eaton D.L., Gallagher E.P. // Annu. Rev. Pharmacol. Toxicol. 1994. V. 34. № 1. P. 135–172.</mixed-citation></ref><ref id="B48"><label>48.</label><mixed-citation>Bedard L.L., Massey T.E. // Cancer Lett. 2006. V. 241. № 2. P. 174–183.</mixed-citation></ref><ref id="B49"><label>49.</label><mixed-citation>Romano L., Vooradi V. // Biochemistry. 2010. V. 38. № 3. P. 319–335.</mixed-citation></ref><ref id="B50"><label>50.</label><mixed-citation>Mu H., Kropachev K., Wang L., Zhang L., Kolbanovskiy A., Kolbanovskiy M., Geacintov N.E., Broyde S. // Nucl. Acids Res. 2012. V. 40. № 19. P. 9675–9690.</mixed-citation></ref><ref id="B51"><label>51.</label><mixed-citation>Hemminki K., Thilly W.G. // Mutat. Res. – Fundam. Mol. Mech. Mutagen. 1988. V. 202. № 1. P. 133–138.</mixed-citation></ref><ref id="B52"><label>52.</label><mixed-citation>Mohamad O., Sishc B.J., Saha J., Pompos A., Rahimi A., Story M.D., Davis A.J., Kim D.W.N. // Cancers (Basel). 2017. V. 9. № 6. P. 1–30.</mixed-citation></ref><ref id="B53"><label>53.</label><mixed-citation>Regulus P., Duroux B., Bayle P.A., Favier A., Cadet J., Ravanat J.L. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2007. V. 104. № 35. P. 14032–14037.</mixed-citation></ref><ref id="B54"><label>54.</label><mixed-citation>Iida T. // Neuro. Oncol. 2001. V. 3. № 2. P. 73–81.</mixed-citation></ref><ref id="B55"><label>55.</label><mixed-citation>Goodman M., Bostick R.M., Dash C., Terry P., Flanders W.D., Mandel J. // Cancer Causes Control. 2008. V. 19. № 10. P. 1051–1064.</mixed-citation></ref><ref id="B56"><label>56.</label><mixed-citation>Grivennikov S.I., Greten F.R., Karin M. // Cell. 2010. V. 140. № 6. P. 883–899.</mixed-citation></ref><ref id="B57"><label>57.</label><mixed-citation>Ward J.F. // Radiat. Res. 1994. V. 138. № 1 (suppl). Р. S85-S88.</mixed-citation></ref><ref id="B58"><label>58.</label><mixed-citation>Goodhead D.T. // Int. J. Radiat. Biol. 1994. V. 65. № 1. P. 7–17.</mixed-citation></ref><ref id="B59"><label>59.</label><mixed-citation>Watanabe R., Rahmanian S., Nikjoo H. // Radiat. Res. 2015. V. 183. № 5. P. 525–540.</mixed-citation></ref><ref id="B60"><label>60.</label><mixed-citation>Sutherland B.M., Bennett P.V., Sidorkina O., Laval J. // Mutagenesis. 2000. V. 97. № 1. P. 247–261.</mixed-citation></ref><ref id="B61"><label>61.</label><mixed-citation>Gulston M., de Lara C., Jenner T., Davis E., O’Neill P. // Nucl. Acids Res. 2004. V. 32. № 4. P. 1602–1609.</mixed-citation></ref><ref id="B62"><label>62.</label><mixed-citation>Gates K.S. // Chem. Res. Toxicol. 2009. V. 22. № 11. P. 1747–1760.</mixed-citation></ref><ref id="B63"><label>63.</label><mixed-citation>Starostenko L.V., Maltseva E.A., Lebedeva N.A., Pestryakov P.E., Lavrik O.I., Rechkunova N.I. // Biochem. (Moscow). 2016. V. 81. № 3. P. 233–241.</mixed-citation></ref><ref id="B64"><label>64.</label><mixed-citation>Greenberg M.M. // Acc. Chem. Res. 2014. V. 47. № 2. P. 646–655.</mixed-citation></ref><ref id="B65"><label>65.</label><mixed-citation>Clauson C., Schärer O.D., Niedernhofer L. // Cold Spring Harb. Perspect. Biol. 2013. V. 5. № 10. a012732.</mixed-citation></ref><ref id="B66"><label>66.</label><mixed-citation>Chen J., Stubbe J.A. // Nat. Rev. Cancer. 2005. V. 5. № 2. P. 102–112.</mixed-citation></ref><ref id="B67"><label>67.</label><mixed-citation>Nickoloff J.A., Sharma N., Taylor L. // Genеs. 2020. V. 11. № 1. P. 99.</mixed-citation></ref><ref id="B68"><label>68.</label><mixed-citation>Smith B.L., Bauer G.B., Povirk L.F. // J. Biol. Chem. 1994. V. 269. № 48. P. 30587–30594.</mixed-citation></ref><ref id="B69"><label>69.</label><mixed-citation>Takata H., Hanafusa T., Mori T., Shimura M., Iida Y., Ishikawa K., Yoshikawa K., Yoshikawa Y., Maeshima K. // PLoS One. 2013. V. 8. № 10. e75622.</mixed-citation></ref><ref id="B70"><label>70.</label><mixed-citation>Ljungman M., Hanawalt P.C. // Mol. Carcinog. 1992. V. 5. № 4. P. 264–269.</mixed-citation></ref><ref id="B71"><label>71.</label><mixed-citation>Falk M., Lukášová E., Kozubek S. // Biochim. Biophys. Acta – Mol. Cell Res. 2008. V. 1783. № 12. P. 2398–2414.</mixed-citation></ref><ref id="B72"><label>72.</label><mixed-citation>Gunz D., Hess M.T., Naegeli H., For E., Probing A.T. // J. Biol. Chem. 1996. V. 271. № 41. P. 25089–25098.</mixed-citation></ref><ref id="B73"><label>73.</label><mixed-citation>Dong Y., Chen Y., Zhou L., Shao Y., Fu X., Zheng Y. // Int. J. Radiat. Biol. 2017. V. 93. № 11. P. 1274–1282.</mixed-citation></ref><ref id="B74"><label>74.</label><mixed-citation>Zheng Y., Sanche L. // Int. J. Mol. Sci. 2019. V. 20. № 15. 3749.</mixed-citation></ref><ref id="B75"><label>75.</label><mixed-citation>Cheung-Ong K., Giaever G., Nislow C. // Chem. Biol. 2013. V. 20. № 5. P. 648–659.</mixed-citation></ref><ref id="B76"><label>76.</label><mixed-citation>Fu D., Calvo J.A., Samson L.D. // Nat. Rev. Cancer. 2012. V. 12. № 2. P. 104–120.</mixed-citation></ref><ref id="B77"><label>77.</label><mixed-citation>Min J., Pavletich N.P. // Nature. 2007. V. 449. P. 570–575.</mixed-citation></ref><ref id="B78"><label>78.</label><mixed-citation>Jain V., Hilton B., Lin B., Patnaik S., Liang F., Darian E., Zou Y., MacKerell A.D., Cho B.P. // Nucl. Acids Res. 2013. V. 41. № 2. P. 869–880.</mixed-citation></ref><ref id="B79"><label>79.</label><mixed-citation>Cheon N.Y., Kim H.S., Yeo J.E., Schärer O.D., Lee J.Y. // Nucl. Acids Res. 2019. V. 47. № 16. P. 8337–8347.</mixed-citation></ref><ref id="B80"><label>80.</label><mixed-citation>Krasikova Y.S., Rechkunova N.I., Maltseva E.A., Pestryakov P.E., Petruseva I.O., Sugasawa K., Chen X., Min J.H., Lavrik O.I. // J. Biol. Chem. 2013. V. 288. № 15. P. 10936–10947.</mixed-citation></ref><ref id="B81"><label>81.</label><mixed-citation>Maillard O., Solyom S., Naegeli H. // PLoS Biol. 2007. V. 5. № 4. e79.</mixed-citation></ref><ref id="B82"><label>82.</label><mixed-citation>Camenisch U., Träutlein D., Clement F.C., Fei J., Leitenstorfer A., Ferrando-May E., Naegeli H. // EMBO J. 2009. V. 28. № 16. P. 2387–2399.</mixed-citation></ref><ref id="B83"><label>83.</label><mixed-citation>Bunick C.G., Miller M.R., Fuller B.E., Fanning E., Chazin W.J. // Biochemistry. 2006. V. 45. P. 14965–14979.</mixed-citation></ref><ref id="B84"><label>84.</label><mixed-citation>Paul D., Mu H., Zhao H., Ouerfelli O., Jeffrey P.D., Broyde S., Min J.H. // Nucl. Acids Res. 2019. V. 47. № 12. P. 6015–6028.</mixed-citation></ref><ref id="B85"><label>85.</label><mixed-citation>Chen X., Velmurugu Y., Zheng G., Park B., Shim Y., Kim Y., Liu L., van Houten B., He C., Ansari A., et al. // Nat. Commun. 2015. V. 6. 5849.</mixed-citation></ref><ref id="B86"><label>86.</label><mixed-citation>Hilton B., Gopal S., Xu L., Mazumder S., Musich P.R., Cho B.P., Zou Y.Z. // PLoS One. 2016. V. 11. № 6. P. 1–21.</mixed-citation></ref><ref id="B87"><label>87.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Luijsterburg M.S., Bornstaedt G. Von, Gourdin A.M., Politi A.Z., Moné M.J., Warmerdam D.O., Goedhart J., Vermeulen W., Driel R. Van, Höfer T. // J. Cell Biol. 2010. V. 189. № 3. P. 445–463.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Luijsterburg M.S., Bornstaedt G. Von, Gourdin A.M., Politi A.Z., Moné M.J., Warmerdam D.O., Goedhart J., Vermeulen W., Van Driel R., Höfer T. // J. Cell Biol. 2010. V. 189. № 3. P. 445–463.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B88"><label>88.</label><mixed-citation>Yeo J.E., Khoo A., Fagbemi A.F., Schärer O.D. // Chem. Res. Toxicol. 2012. V. 25. № 11. P. 2462–2468.</mixed-citation></ref><ref id="B89"><label>89.</label><mixed-citation>Buterin T., Meyer C., Giese B., Naegeli H. // Chem. Biol. 2005. V. 12. № 8. P. 913–922.</mixed-citation></ref><ref id="B90"><label>90.</label><mixed-citation>Nishi R., Sakai W., Tone D., Hanaoka F., Sugasawa K. // Mol. Cell. Biol. 2013. V. 41. № 14. P. 5664–5674.</mixed-citation></ref><ref id="B91"><label>91.</label><mixed-citation>Dantas T.J., Wang Y., Lalor P., Dockery P., Morrison C.G. // J. Cell Biol. 2011. V. 193. № 2. P. 307–318.</mixed-citation></ref><ref id="B92"><label>92.</label><mixed-citation>Bergink S., Toussaint W., Luijsterburg M.S., Dinant C., Alekseev S., Hoeijmakers J.H.J., Dantuma N.P., Houtsmuller A.B., Vermeulen W. // J. Cell Biol. 2012. V. 196. № 6. P. 681–688.</mixed-citation></ref><ref id="B93"><label>93.</label><mixed-citation>Volker M., Moné M.J., Karmakar P., Van Hoffen A., Schul W., Vermeulen W., Hoeijmakers J.H.J., van Driel R., van Zeeland A.A., Mullenders L.H.F. // Mol. Cell. 2001. V. 8. № 1. P. 213–224.</mixed-citation></ref><ref id="B94"><label>94.</label><mixed-citation>Araújo S.J., Nigg E.A., Wood R.D. // Mol. Cell. Biol. 2001. V. 21. № 7. P. 2281–2291.</mixed-citation></ref><ref id="B95"><label>95.</label><mixed-citation>Greber B.J., Hoang T., Nguyen D., Fang J., Afonine P.V., Paul D., Nogales E., Division I.B., National L.B., Biology C. // Nature. 2017. V. 549. № 7672. P. 414–417.</mixed-citation></ref><ref id="B96"><label>96.</label><mixed-citation>Yokoi M., Masutani C., Maekawa T., Sugasawa K., Ohkuma Y., Hanaoka F. // J. Biol. Chem. 2000. V. 275. № 13. P. 9870–9875.</mixed-citation></ref><ref id="B97"><label>97.</label><mixed-citation>Greber B.J., Toso D.B., Fang J., Nogales E. // Elife. 2019. V. 8. e44771.</mixed-citation></ref><ref id="B98"><label>98.</label><mixed-citation>Houten B., van Kuper J., Kisker C. // DNA Repair (Amst.). 2016. V. 44. P. 136–142.</mixed-citation></ref><ref id="B99"><label>99.</label><mixed-citation>Oksenych V., Coin F. // Cell Cycle. 2010. V. 9. № 1. P. 90–96.</mixed-citation></ref><ref id="B100"><label>100.</label><mixed-citation>Egly J.M., Coin F. // DNA Repair (Amst.). 2011. V. 10. № 7. P. 714–721.</mixed-citation></ref><ref id="B101"><label>101.</label><mixed-citation>Kuper J., Braun C., Elias A., Michels G., Sauer F., Schmitt D.R., Poterszman A., Egly J.M., Kisker C. // PLoS Biol. 2014. V. 12. № 9. e1001954.</mixed-citation></ref><ref id="B102"><label>102.</label><mixed-citation>Lukyanchikova N.V., Petruseva I.O., Evdokimov A.N., Koroleva L.S., Lavrik O.I. // Mol. Biol. 2018. V. 52. № 2. P. 237–246.</mixed-citation></ref><ref id="B103"><label>103.</label><mixed-citation>Lee Y.C., Cai Y., Mu H., Broyde S., Amin S., Chen X., Min J.H., Geacintov N.E. // DNA Repair (Amst.). 2014. V. 19. P. 55–63.</mixed-citation></ref><ref id="B104"><label>104.</label><mixed-citation>Evdokimov A.N., Tsidulko A.Y., Popov A.V., Vorobiev Y.N., Lomzov A.A., Koroleva L.S., Silnikov V.N., Petruseva I.O., Lavrik O.I. // DNA Repair (Amst.). 2018. V. 61. P. 86–98.</mixed-citation></ref><ref id="B105"><label>105.</label><mixed-citation>Krasikova Y.S., Rechkunova N.I., Maltseva N.I., Petruseva I.O., Lavrik O.I. // Nucl. Acids Res. 2010. V. 38. № 22. P. 8083–8094.</mixed-citation></ref><ref id="B106"><label>106.</label><mixed-citation>Li C.L., Golebiowski F.M., Onishi Y., Samara N.L., Sugasawa K., Yang W. // Mol. Cell. 2015. V. 59. № 6. P. 1025–1034.</mixed-citation></ref><ref id="B107"><label>107.</label><mixed-citation>Marteijn J.A., Hoeijmakers J.H.J., Vermeulen W. // Mol. Cell. 2015. V. 59. № 6. P. 885–886.</mixed-citation></ref><ref id="B108"><label>108.</label><mixed-citation>Sugasawa K., Shimizu Y., Iwai S., Hanaoka F. // DNA Repair (Amst.). 2002. V. 1. № 1. P. 95–107.</mixed-citation></ref><ref id="B109"><label>109.</label><mixed-citation>Sugasawa K., Akagi J., Nishi R., Iwai S., Hanaoka F. // Mol. Cell. 2009. V. 36. № 4. P. 642–653.</mixed-citation></ref><ref id="B110"><label>110.</label><mixed-citation>Nemzow L., Lubin A., Zhang L., Gong F. // DNA Repair (Amst.). 2015. V. 36. P. 19–27.</mixed-citation></ref><ref id="B111"><label>111.</label><mixed-citation>Kusakabe M., Onishi Y., Tada H., Kurihara F., Kusao K., Furukawa M., Iwai S., Yokoi M., Sakai W., Sugasawa K. // Genes Environ. 2019. V. 41. Р. 1–6.</mixed-citation></ref><ref id="B112"><label>112.</label><mixed-citation>Reeves D.A., Mu H., Kropachev K., Cai Y., Ding S., Kolbanovskiy A., Kolbanovskiy M., Chen Y., Krzeminski J., Amin S., et al. // Nucl. Acids Res. 2011. V. 39. № 20. P. 8752–8764.</mixed-citation></ref><ref id="B113"><label>113.</label><mixed-citation>Petruseva I., Naumenko N., Kuper J., Anarbaev R., Kappenberger J., Kisker C., Lavrik O. // Front. Biosci. 2021. V. 9. 617160.</mixed-citation></ref></ref-list></back></article>
