<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE root>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="research-article" dtd-version="1.2" xml:lang="en"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">Acta Naturae</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="en">Acta Naturae</journal-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Acta Naturae</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn publication-format="print">2075-8251</issn><publisher><publisher-name xml:lang="en">Acta Naturae Ltd</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="publisher-id">11401</article-id><article-id pub-id-type="doi">10.32607/actanaturae.11401</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="en"><subject>Reviews</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="ru"><subject>Обзоры</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="article-type"><subject>Research Article</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title xml:lang="en">Quality Control Mechanisms in Bacterial Translation</article-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Механизмы контроля качества бактериальной трансляции</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Zarechenskaia</surname><given-names>Anastasiia S.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Зареченская</surname><given-names>Анастасия Сергеевна</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><bio xml:lang="en"><p>Faculty of Bioengineering and Bioinformatics and Belozersky Institute of Physico-Chemical Biology</p></bio><bio xml:lang="ru"><p>факультет биоинженерии и биоинформатики</p></bio><email>aszarechenskaya@mail.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Sergiev</surname><given-names>Petr V.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Сергиев</surname><given-names>Петр Владимирович</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><bio xml:lang="en"><p>Center of Life Sciences, Institute of functional genomics, Department of Chemistry</p></bio><bio xml:lang="ru"><p>Центр наук о жизни, Институт функциональной геномики, химический факультет</p></bio><email>petya@belozersky.msu.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff2"/><xref ref-type="aff" rid="aff1"/><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><contrib-id contrib-id-type="orcid">https://orcid.org/0000-0001-7748-980X</contrib-id><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Osterman</surname><given-names>Ilya A.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Остерман</surname><given-names>Илья Андреевич</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><bio xml:lang="en"><p>Center of Life Sciences, Department of Chemistry, Genetics and Life Sciences Research Center</p></bio><bio xml:lang="ru"><p>Центр наук о жизни, химический факультет, Научный центр генетики и наук о жизни </p></bio><email>i.osterman@skoltech.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff2"/><xref ref-type="aff" rid="aff1"/><xref ref-type="aff" rid="aff3"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff1"><aff><institution xml:lang="en">Lomonosov Moscow State University</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Московский государственный университет им. М.В. Ломоносова</institution></aff></aff-alternatives><aff-alternatives id="aff2"><aff><institution xml:lang="en">Skolkovo Institute of Science and Technology</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Сколковский институт науки и технологии</institution></aff></aff-alternatives><aff-alternatives id="aff3"><aff><institution xml:lang="en">Sirius University of Science and Technology</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Научно-технологический университет «Сириус»</institution></aff></aff-alternatives><pub-date date-type="pub" iso-8601-date="2021-06-15" publication-format="electronic"><day>15</day><month>06</month><year>2021</year></pub-date><volume>13</volume><issue>2</issue><issue-title xml:lang="en"/><issue-title xml:lang="ru"/><fpage>32</fpage><lpage>44</lpage><history><date date-type="received" iso-8601-date="2021-04-02"><day>02</day><month>04</month><year>2021</year></date><date date-type="accepted" iso-8601-date="2021-05-13"><day>13</day><month>05</month><year>2021</year></date></history><permissions><copyright-statement xml:lang="en">Copyright ©; 2021, Zarechenskaia A.S., Sergiev P.V., Osterman I.A.</copyright-statement><copyright-statement xml:lang="ru">Copyright ©; 2021, Зареченская А.С., Сергиев П.В., Остерман И.А.</copyright-statement><copyright-year>2021</copyright-year><copyright-holder xml:lang="en">Zarechenskaia A.S., Sergiev P.V., Osterman I.A.</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="ru">Зареченская А.С., Сергиев П.В., Остерман И.А.</copyright-holder><ali:free_to_read xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/"/><license><ali:license_ref xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/">https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</ali:license_ref></license></permissions><self-uri xlink:href="https://actanaturae.ru/2075-8251/article/view/11401">https://actanaturae.ru/2075-8251/article/view/11401</self-uri><abstract xml:lang="en"><p>Ribosome stalling during translation significantly reduces cell viability, because cells have to spend resources on the synthesis of new ribosomes. Therefore, all bacteria have developed various mechanisms of ribosome rescue. Usually, the release of ribosomes is preceded by hydrolysis of the tRNA–peptide bond, but, in some cases, the ribosome can continue translation thanks to the activity of certain factors. This review describes the mechanisms of ribosome rescue thanks to trans-translation and the activity of the ArfA, ArfB, BrfA, ArfT, HflX, and RqcP/H factors, as well as continuation of translation via the action of EF-P, EF-4, and EttA. Despite the ability of some systems to duplicate each other, most of them have their unique functional role, related to the quality control of bacterial translation in certain abnormalities caused by mutations, stress cultivation conditions, or antibiotics.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="ru"><p>Остановки рибосом, возникающие в процессе трансляции, приводят к значительному снижению жизнеспособности клеток, которые вынуждены тратить ресурсы на синтез новых рибосом, поэтому все бактерии выработали те или иные механизмы спасения рибосом. Обычно высвобождению рибосом предшествует гидролиз связи тРНК–пептид, однако в ряде случаев рибосома оказывается способной продолжить трансляцию благодаря действию определенных факторов. В данном обзоре описаны механизмы высвобождения рибосом в ходе транс-трансляции, активности факторов ArfA, ArfB, BrfA, ArfT, HflX и RqcP/H, а также возобновления трансляции под действием EF-P, EF-4 и EttA. Несмотря на возможность некоторых систем дублировать друг друга, большинство из них играют собственную функциональную роль, связанную с контролем качества бактериальной трансляции при определенных нарушениях, возникших в результате мутаций, стрессовых условий культивирования или действия антибиотиков.</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="en"><kwd>translation</kwd><kwd>bacteria</kwd><kwd>quality control</kwd><kwd>termination</kwd><kwd>trans-translation</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>трансляция</kwd><kwd>бактерии</kwd><kwd>контроль качества</kwd><kwd>терминация</kwd><kwd>транс-трансляция</kwd></kwd-group><funding-group><award-group><funding-source><institution-wrap><institution xml:lang="ru">грант РНФ</institution></institution-wrap><institution-wrap><institution xml:lang="en">RSF grant</institution></institution-wrap></funding-source><award-id>20-74-10031</award-id></award-group></funding-group></article-meta></front><body></body><back><ref-list><ref id="B1"><label>1.</label><mixed-citation>Schmeing T.M., Ramakrishnan V. // Nature. 2009. V. 461. № 7268. P. 1234–1242.</mixed-citation></ref><ref id="B2"><label>2.</label><mixed-citation>Laursen B.S., Sorensen H.P., Mortensen K.K., Sperling-Petersen H.U. // Microbiol. Mol. Biol. Rev. 2005. V. 69. № 1. P. 101–123.</mixed-citation></ref><ref id="B3"><label>3.</label><mixed-citation>Keiler K.C. // Nat. Rev. Microbiol. 2015. V. 13. № 5. P. 285–297.</mixed-citation></ref><ref id="B4"><label>4.</label><mixed-citation>Rajkovic A., Ibba M. // Annu. Rev. Microbiol. 2017. V. 71. № 1. P. 117–131.</mixed-citation></ref><ref id="B5"><label>5.</label><mixed-citation>Duval M., Dar D., Carvalho F., Rocha E.P.C., Sorek R., Cossart P. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2018. V. 115. № 52. P. 13359–13364.</mixed-citation></ref><ref id="B6"><label>6.</label><mixed-citation>Ito K., Chiba S. // Annu. Rev. Biochem. 2013. V. 82. P. 171–202.</mixed-citation></ref><ref id="B7"><label>7.</label><mixed-citation>Bandyra K.J., Luisi B.F. // RNA Biol. 2013. V. 10. № 4. P. 627–635.</mixed-citation></ref><ref id="B8"><label>8.</label><mixed-citation>Ramadoss N., Alumasa. J.N., Chang H., Brinker A., Keiler K.C. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2013. V. 110. № 25. P. 10282–10287.</mixed-citation></ref><ref id="B9"><label>9.</label><mixed-citation>Chadani Y., Ono K., Ozawa S., Takahashi Y., Takai K., Nanamiya H., Tozawa Y., Kutsukake K., Abo T. // Mol. Microbiol. 2010. V. 78. № 4. P. 796–808.</mixed-citation></ref><ref id="B10"><label>10.</label><mixed-citation>Ivanova N., Pavlov M.Y., Ehrenberg M. // J. Mol. Biol. 2005. V. 350. № 5. P. 897–905.</mixed-citation></ref><ref id="B11"><label>11.</label><mixed-citation>Komine Y., Yokogawa T., Nishikawa K., Inokuchi H. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 1994. V. 91. P. 9223–9227.</mixed-citation></ref><ref id="B12"><label>12.</label><mixed-citation>Atkins J.F., Gesteland R.F. // Nature. 1996. V. 379. № 6568. P. 3105–3114.</mixed-citation></ref><ref id="B13"><label>13.</label><mixed-citation>Janssen B.D., Hayes C.S. // Adv. Protein Chem. Struct. Biol. 2012. V. 86. P. 151–191.</mixed-citation></ref><ref id="B14"><label>14.</label><mixed-citation>Abo T., Ueda K., Sunohara T., Ogawa K., Aiba H. // Genes Cells. 2002. V. 7. № 7. P. 629–638.</mixed-citation></ref><ref id="B15"><label>15.</label><mixed-citation>Kyoko Hanawa-Suetsugu M.T., Inokuchi H., Himeno H., Muto A.// Nucl. Acids Res. 2002. V. 30. № 7. P. 1620–1629.</mixed-citation></ref><ref id="B16"><label>16.</label><mixed-citation>Shimizu Y., Ueda T. // J. Biol. Chem. 2006. V. 281. № 23. P. 15987–15996.</mixed-citation></ref><ref id="B17"><label>17.</label><mixed-citation>Neubauer C., Gillet R., Kelley A.C., Ramakrishnan V. // Science. 2012. V. 335. № 6074. P. 1366–1369.</mixed-citation></ref><ref id="B18"><label>18.</label><mixed-citation>Keiler K.C., Waller P.R., Sauer R.T. // Science. 1996. V. 271. № 5251. P. 990–993.</mixed-citation></ref><ref id="B19"><label>19.</label><mixed-citation>Richards J., Mehta P., Karzai A.W. // Mol. Microbiol. 2006. V. 62. № 6. P. 1700–1712.</mixed-citation></ref><ref id="B20"><label>20.</label><mixed-citation>Demo G., Svidritskiy E., Madireddy R., Diaz-Avalos R., Grant T., Grigorieff N., Sousa D., Korostelev A.A. // Elife. 2017. V. 6. P. e23687.</mixed-citation></ref><ref id="B21"><label>21.</label><mixed-citation>Kurita D., Chadani Y., Muto A., Abo T., Himeno H. // Nucl. Acids Res. 2014. V. 42. № 21. P. 13339–13352.</mixed-citation></ref><ref id="B22"><label>22.</label><mixed-citation>Huter P., Muller C., Beckert B., Arenz S., Berninghausen O., Beckmann R., Wilson D.N. // Nature. 2017. V. 541. № 7631. P. 546–549.</mixed-citation></ref><ref id="B23"><label>23.</label><mixed-citation>Chadani Y., Ito K., Kutsukake K., Abo T. // Mol. Microbiol. 2012. V. 86. № 1. P. 37–50.</mixed-citation></ref><ref id="B24"><label>24.</label><mixed-citation>Chadani Y., Ono K., Kutsukake K., Abo T. // Mol. Microbiol. 2011. V. 80. № 3. P. 772–785.</mixed-citation></ref><ref id="B25"><label>25.</label><mixed-citation>Himeno H., Nameki N., Kurita D., Muto A., Abo T. // Biochimie. 2014. V. 114. P. 102–112.</mixed-citation></ref><ref id="B26"><label>26.</label><mixed-citation>Kurita D., Abo T., Himeno H. // J. Biol. Chem. 2020. V. 295. № 38. P. 13326–13337.</mixed-citation></ref><ref id="B27"><label>27.</label><mixed-citation>Abo T., Chadani Y. // Front. Microbiol. 2013. V. 5. P. 156.</mixed-citation></ref><ref id="B28"><label>28.</label><mixed-citation>Schaub R.E., Poole S.J., Garza-Sanchez F., Benbow S., Hayes C.S. // J. Biol. Chem. 2012. V. 287. № 35. P. 29765–29775.</mixed-citation></ref><ref id="B29"><label>29.</label><mixed-citation>Garza-Sanchez F., Schaub R.E., Janssen B.D., Hayes C.S. // Mol. Microbiol. 2011. V. 80. № 5. P. 1204–1219.</mixed-citation></ref><ref id="B30"><label>30.</label><mixed-citation>Shimokawa-Chiba N., Muller C., Fujiwara K., Beckert B., Ito K., Wilson D.N., Chiba S. // Nat. Commun. 2019. V. 10. № 1. P. 5397.</mixed-citation></ref><ref id="B31"><label>31.</label><mixed-citation>Feaga H.A., Viollier P.H., Keiler K.C. // mBio. 2014. V. 5. № 6. P. e01916.</mixed-citation></ref><ref id="B32"><label>32.</label><mixed-citation>Akabane S., Ueda T., Nierhaus K.H., Takeuchi N. // PLoS Genet. 2014. V. 10. № 9. P. e1004616.</mixed-citation></ref><ref id="B33"><label>33.</label><mixed-citation>Burroughs A.M., Aravind L. // Int. J. Mol. Sci. 2019. V. 20. № 8. P. 1981.</mixed-citation></ref><ref id="B34"><label>34.</label><mixed-citation>Müller C., Crowe-McAuliffe C., Wilson D.N. // Front. Microbiol. 2021. V. 12. P. 652980.</mixed-citation></ref><ref id="B35"><label>35.</label><mixed-citation>Carbone C.E., Demo G., Madireddy R., Svidritskiy E., Korostelev A.A. // Nat. Commun. 2020. V. 11. № 1. P. 5552.</mixed-citation></ref><ref id="B36"><label>36.</label><mixed-citation>Goralski T.D.P., Kirimanjeswara G.S., Keiler K.C. // mBio. 2018. V. 9. № 6. P. e02436–02418.</mixed-citation></ref><ref id="B37"><label>37.</label><mixed-citation>James N.R., Brown A., Gordiyenko Y., Ramakrishnan V. // Science. 2016. V. 354. № 6318. P. 1437–1440.</mixed-citation></ref><ref id="B38"><label>38.</label><mixed-citation>Coatham M.L., Brandon H.E., Fischer J.J., Schummer T., Wieden H.J. // Nucl. Acids Res. 2016. V. 44. № 4. P. 1952–1961.</mixed-citation></ref><ref id="B39"><label>39.</label><mixed-citation>Zhang Y., Mandava C.S., Cao W., Li X., Zhang D., Li N., Zhang Y., Zhang X., Qin Y., Mi K., et al. // Nat. Struct. Mol. Biol. 2015. V. 22. № 11. P. 906–913.</mixed-citation></ref><ref id="B40"><label>40.</label><mixed-citation>Ero R., Kumar V., Su W., Gao Y.G. // Protein Sci. 2019. V. 28. № 4. P. 684–693.</mixed-citation></ref><ref id="B41"><label>41.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Blair J.M., Webber M.A., Baylay A.J., Ogbolu D.O., Piddock L.J. // Nat. Rev Microbiol. 2015. V. 13. № 1. P. 42–51.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Blair J.M., Webber M.A., Baylay A.J., Ogbolu D.O., Piddock L.J. // Nat. Rev. Microbiol. 2015. V. 13. № 1. P. 42–51.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B42"><label>42.</label><mixed-citation>Rudra P., Hurst-Hess K.R., Cotten K.L., Partida-Miranda A., Ghosh P. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2020. V. 117. № 1. P. 629–634.</mixed-citation></ref><ref id="B43"><label>43.</label><mixed-citation>Wilson D.N., Hauryliuk V., Atkinson G.C. // Nat. Rev. 2020. V. 18. № 11. P. 637–648.</mixed-citation></ref><ref id="B44"><label>44.</label><mixed-citation>Crowe-McAuliffe C., Takada H., Murina V., Polte C., Kasvandik S., Tenson T., Ignatova Z., Atkinson G.C., Wilson D.N., Hauryliuk V. // Mol. Cell. 2021. V. 81. № 1. P. 115–126.</mixed-citation></ref><ref id="B45"><label>45.</label><mixed-citation>Lytvynenko I., Paternoga H., Thrun A., Balke A., Muller T.A., Chiang C.H., Nagler K., Tsaprailis G., Anders S., Bischofs I., et al. // Cell. 2019. V. 178. № 1. P. 76–90.</mixed-citation></ref><ref id="B46"><label>46.</label><mixed-citation>Filbeck S.C.F., Paternoga H., Tsaprailis G., Joazeiro C., Pfeffer S. // Mol. Cell. 2021. V. 81. № 1. P. 1–11.</mixed-citation></ref><ref id="B47"><label>47.</label><mixed-citation>Jiang L., Schaffitzel C., Bingel-Erlenmeyer R., Ban N., Korber P., Koning R.I., de Geus D.C., Plaisier J.R., Abrahams J.P. // J. Mol. Biol. 2009. V. 386. № 5. P. 1357–1367.</mixed-citation></ref><ref id="B48"><label>48.</label><mixed-citation>Herman J., Pel M.R., Grivell L.A. // Nucl. Acids Res. 1992. V. 20. № 17. P. 4423–4442.</mixed-citation></ref><ref id="B49"><label>49.</label><mixed-citation>Baranov P.V., Vestergaard B., Hamelryck T., Gesteland R.F., Nyborg J., Atkins J.F. // Biol. Direct. 2006. V. 1. P. 28.</mixed-citation></ref><ref id="B50"><label>50.</label><mixed-citation>Shi J.L.Y., Zhang Y., Jin Y., Bai F., Cheng Z., Jin S., Wu W. // Antimicrob. Agents Chemother. 2018. V. 62. № 2. P. e01867–01817.</mixed-citation></ref><ref id="B51"><label>51.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Li G.-W., Oh E.,Weissman J.S. // Nature. 2012. V. 484. № 7395. P. 538–541.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Li G.-W., Oh E., Weissman J.S. // Nature. 2012. V. 484. № 7395. P. 538–541.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B52"><label>52.</label><mixed-citation>Schrader J.M., Zhou B., Li G.-W., Lasker K., Childers W.S., Williams B., Long T., Crosson S., McAdams H.H., Weissman J.S., et al. // PLoS Genet. 2014. V. 10. № 7. P. e1004463.</mixed-citation></ref><ref id="B53"><label>53.</label><mixed-citation>Hummels K.R., Kearns D.B. // FEMS Microbiol. Rev. 2020. V. 44. № 2. P. 208–218.</mixed-citation></ref><ref id="B54"><label>54.</label><mixed-citation>Katz A., Solden L., Zou S.B., Navarre W.W., Ibba M. // Nucl. Acids Res. 2014. V. 42. № 5. P. 3261–3271.</mixed-citation></ref><ref id="B55"><label>55.</label><mixed-citation>Peil L., Starosta A.L., Virumae K., Atkinson G.C., Tenson T., Remme J., Wilson D.N. // Nat. Chem. Biol. 2012. V. 8. № 8. P. 695–697.</mixed-citation></ref><ref id="B56"><label>56.</label><mixed-citation>Park J.H., Johansson H.E., Aoki H., Huang B.X., Kim H.Y., Ganoza M.C., Park M.H. // J. Biol. Chem. 2012. V. 287. № 4. P. 2579–2590.</mixed-citation></ref><ref id="B57"><label>57.</label><mixed-citation>Roy H., Zou S.B., Bullwinkle T.J., Wolfe B.S., Gilreath M.S., Forsyth C.J., Navarre W.W., Ibba M. // Nat. Chem. Biol. 2011. V. 7. № 10. P. 667–669.</mixed-citation></ref><ref id="B58"><label>58.</label><mixed-citation>Navarre W.W., Zou S.B., Roy H., Xie J.L., Savchenko A., Singer A., Edvokimova E., Prost L.R., Kumar R., Ibba M., et al. // Mol. Cell. 2010. V. 39. № 2. P. 209–221.</mixed-citation></ref><ref id="B59"><label>59.</label><mixed-citation>Lassak J., Keilhauer E.C., Furst M., Wuichet K., Godeke J., Starosta A.L., Chen J.M., Sogaard-Andersen L., Rohr J., Wilson D.N., et al. // Nat. Chem. Biol. 2015. V. 11. № 4. P. 266–270.</mixed-citation></ref><ref id="B60"><label>60.</label><mixed-citation>Rajkovic A., Erickson S., Witzky A., Branson O.E., Seo J., Gafken P.R., Frietas M.A., Whitelegge J.P., Faull K.F., Navarre W., et al. // mBio. 2015. V. 6. № 3. P. e00823.</mixed-citation></ref><ref id="B61"><label>61.</label><mixed-citation>Rajkovic A., Hummels K.R., Witzky A., Erickson S., Gafken P.R., Whitelegge J.P., Faull K.F., Kearns D.B., Ibba M. // J. Biol. Chem. 2016. V. 291. № 21. P. 10976–10985.</mixed-citation></ref><ref id="B62"><label>62.</label><mixed-citation>Schnier J., Schwelberge H.G., Smit-McBride Z., Kang H.A., Hershey J.W. // Mol. Cell. Biol. 1991. V. 11. № 6. P. 3105–3114.</mixed-citation></ref><ref id="B63"><label>63.</label><mixed-citation>Starosta A.L., Lassak J., Peil L., Atkinson G.C., Woolstenhulme C.J., Virumae K., Buskirk A., Tenson T., Remme J., Jung K., et al. // Cell Rep. 2014. V. 9. № 2. P. 476–483.</mixed-citation></ref><ref id="B64"><label>64.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Peil L., Starosta A.L., Lassak J., Atkinson G.C., Virumae K., Spitzer M., Tenson T., Jung K., Remme J.,Wilson D.N. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2013. V. 110. № 38. P. 15265–15270.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Peil L., Starosta A.L., Lassak J., Atkinson G.C., Virumae K., Spitzer M., Tenson T., Jung K., Remme J., Wilson D.N. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2013. V. 110. № 38. P. 15265–15270.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B65"><label>65.</label><mixed-citation>Balakrishnan R., Oman K., Shoji S., Bundschuh R., Fredrick K. // Nucl. Acids Res. 2014. V. 42. № 21. P. 13370–13383.</mixed-citation></ref><ref id="B66"><label>66.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Gagnona M.G., Lina J., Steitza T.A. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2016. V. 113. № 18. P. 4994–4999</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Gagnona M.G., Lina J., Steitza T.A. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2016. V. 113. № 18. P. 4994–4999.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B67"><label>67.</label><mixed-citation>Sharkey L.K.R., O’Neill A.J. // ACS Infect. Dis. 2018. V. 4. № 3. P. 239–246.</mixed-citation></ref><ref id="B68"><label>68.</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="en">Crowe-McAuliffe C., Graf M., Huter P., Takada H., Abdelshahid M., Nováček J, Murina V., Atkinson J.C., Hauryliuk V., Wilson D.N. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2018. V. 115. № 36. P. 8978–8983.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="ru">Crowe-McAuliffe C., Graf M., Huter P., Takada H., Abdelshahid M., Nováček J., Murina V., Atkinson J.C., Hauryliuk V., Wilson D.N. // Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 2018. V. 115. № 36. P. 8978–8983.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="B69"><label>69.</label><mixed-citation>Chen B., Boel G., Hashem Y., Ning W., Fei J., Wang C., Gonzalez R.L.Jr., Hunt J.F., Frank J. // Nat. Struct. Mol. Biol. 2014. V. 21. № 2. P. 152–159.</mixed-citation></ref><ref id="B70"><label>70.</label><mixed-citation>Meir M., Rozenblit A., Fliger S., Geffen Y., Barkan D. // BMC Microbiol. 2020. V. 20. № 1. P. 288.</mixed-citation></ref><ref id="B71"><label>71.</label><mixed-citation>Murina V., Kasari M., Takada H., Hinnu M., Saha C.K., Grimshaw J.W., Seki T., Reith M., Putrins M., Tenson T., et al. // J. Mol. Biol. 2019. V. 431. № 18. P. 3568–3590.</mixed-citation></ref><ref id="B72"><label>72.</label><mixed-citation>Korostelev A.A. // RNA. 2011. V. 17. № 8. P. 1409–1421.</mixed-citation></ref><ref id="B73"><label>73.</label><mixed-citation>Ramadoss N.S., Zhou X., Keiler K.C. // PLoS One. 2013. V. 8. № 2. P. e57537.</mixed-citation></ref><ref id="B74"><label>74.</label><mixed-citation>Keiler K.C., Shapiro L. // J. Bacteriol. 2003. V. 185. № 2. P. 573–580.</mixed-citation></ref></ref-list></back></article>
